Giải Thích Quan Điểm Về Cơm: Nhận Định Từ Chuyên Gia

PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, một chuyên gia kỳ cựu tại Viện Công nghệ và Thực phẩm từ Đại học Bách khoa Hà Nội, đã có những chia sẻ quan trọng về việc có nên loại bỏ cơm trong chế độ ăn để giảm cân hay không, cùng các cách để tiêu thụ cơm một cách hợp lý nhằm tránh việc tăng cân không cần thiết.

Việt Nam, với sự phát triển mạnh mẽ của ngành sản xuất lúa gạo, coi cơm trắng, bún và phở như những thực phẩm chủ lực trong bữa ăn hàng ngày. Cơm không chỉ đơn thuần là nguồn năng lượng mà còn phản ánh sâu sắc bản sắc văn hóa của người Việt.

Thời gian gần đây, một tiktoker nổi tiếng với hơn 357.000 người theo dõi đã gây tranh cãi lớn khi tuyên bố rằng: “Không nên ăn cơm vì dễ dẫn đến tăng cân và không tốt cho sức khỏe.”

“Cơm có gì đâu mà ngon, nó chỉ toàn chuyển hóa thành đường.”

Trong video, tiktoker này đã phát biểu rằng: “Mình không ăn cơm. Mọi người biết không, mình thấy cơm không có gì ngon, nó chỉ là thứ trắng trắng, hoàn toàn chuyển hóa thành đường. Những thực phẩm có màu đậm thì tốt hơn.”

Hơn nữa, nữ tiktoker còn khẳng định rằng cơm trắng thực sự không tốt vì nó hấp thụ rất nhanh và dễ làm bạn béo lên. Cô cũng cho rằng thói quen ăn cơm là do ảnh hưởng từ gia đình và không nhất thiết phải tiếp tục, và thay vào đó chỉ cần ăn rau và thịt là đủ.

Chỉ ra vấn đề, chuyên gia PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh đã phản bác lại quan điểm này và cung cấp những thông tin khoa học về dinh dưỡng.

PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh.

“Nhiều người cho rằng ‘ăn cơm trắng có thể gây tăng cân và không tốt cho sức khỏe, chỉ cần ăn rau thịt là đủ rồi’, điều này có chính xác không thưa ông?”

Chuyên gia Thịnh đã lý giải rằng không nên bỏ đói cơm vì trong một bữa ăn cần phải đảm bảo sự cân bằng giữa các nhóm chất dinh dưỡng: Chất bột đường từ cơm, bún; Chất béo từ dầu, lạc, vừng; Protein từ thịt và các loại đậu; Chất xơ cùng vitamin từ rau củ quả.

Trong một công thức dinh dưỡng, chất bột đường nên chiếm từ 45-55% tổng năng lượng bữa ăn, trong khi thịt là 15-25%. Chất béo nên được kiểm soát ở khoảng 10-15%, phần còn lại là rau xanh.

Ăn nhiều cái gì cũng có thể gây tăng cân chứ không riêng chỉ cơm trắng.

Do đó, một bữa ăn nên bao gồm sự kết hợp của nhiều thành phần khác nhau. Nếu tiêu thụ quá nhiều rau củ hay thịt cũng không phải là lựa chọn tối ưu, vì có thể dẫn đến cảm giác no nhưng lại khó tiêu hóa.

Không chỉ có cơm trắng mới gây tăng cân mà bất kỳ thực phẩm nào cũng có thể khiến bạn tăng cân nếu ăn quá nhiều. Việc này cần được thực hiện một cách hợp lý, tùy thuộc vào thể trạng và hoạt động của từng người.

Bên cạnh đó, cần phải nhấn mạnh rằng cơm trắng không chỉ cung cấp đường mà còn là nguồn năng lượng quan trọng cho cơ thể. Đặc biệt, nó rất cần thiết cho quá trình học tập và làm việc. Thiếu hụt năng lượng từ cơm có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe như buồn ngủ hoặc thiếu sức sống, đặc biệt là vào buổi sáng.

– Vậy việc thay gạo trắng bằng gạo lứt thì có tốt không cho sức khỏe, thưa chuyên gia?

Nhiều gia đình hiện nay chọn gạo lứt vì nó có chứa nhiều chất xơ, do lớp cám gạo không bị xát bỏ. Tuy nhiên, tiêu thụ quá nhiều gạo lứt lại cũng không tốt vì có thể dẫn đến thừa vitamin B1, khó tiêu và khó chịu trong bụng.

Cũng như việc ăn gạo trắng được xay xát quá kỹ có thể gây thiếu hụt vitamin B1, và dẫn đến bệnh beriberi (bệnh tê phù).

Ăn nhiều gạo lứt sẽ gây dư thừa vitamin B1, đồng thời gây khó tiêu, chướng bụng.

Vì vậy, theo quan điểm cá nhân của mình, không nên một chiều đánh giá loại gạo nào tốt hơn mà hãy kết hợp cả hai. Mỗi tuần có thể ăn vài bữa gạo lứt, và số còn lại thì tiếp tục sử dụng gạo trắng.

– Có thông tin cho rằng “rau màu đậm tốt hơn rau màu nhạt”, điều này có đúng không ạ?

Rau xanh được chia thành hai loại, nhóm lá và nhóm củ. Các loại rau màu nhạt như bắp cải thường chứa hàm lượng đường cao hơn và ít vitamin hơn so với rau lá xanh đậm, nhờ quá trình quang hợp tốt hơn. Tuy nhiên, trong các loại rau màu trắng vẫn có nhiều loại củ như củ cải, chứa nhiều dinh dưỡng quý giá.

Loại rau nào cũng tốt cho sức khỏe.

Vì vậy, hãy tránh việc quá chú trọng vào một loại rau nào đó, loại nào cũng đều có giá trị dinh dưỡng riêng và bạn có thể thoải mái ăn rau màu trắng miễn là chúng ngon miệng.

– Để không tăng cân, khi ăn cơm cần lưu ý điều gì, thưa PGS?

Thay vì nhịn ăn cơm, hãy điều chỉnh lượng ăn một cách hợp lý. Bạn có thể giảm lượng gạo trong khẩu phần ăn và tăng cường protein cùng rau củ, từ từ cơ thể sẽ cân bằng lại trọng lượng.

Bổ sung ngô, khoai hoặc sắn vào bữa ăn cũng là một lựa chọn tốt, vì chúng có năng lượng thấp hơn cơm, nhưng lại mang lại cảm giác no lâu hơn. Bên cạnh đó, hãy nhớ tập thể dục thường xuyên sau bữa ăn.

Những thói quen ăn uống cân bằng ngay từ ban đầu sẽ giúp bạn duy trì cân nặng hợp lý. Hãy tránh việc để mình tăng cân rồi mới tìm cách giảm, bởi việc giảm cân không bao giờ dễ dàng và thừa cân có thể gây ra nhiều vấn đề sức khỏe.

Cảm ơn ông đã chia sẻ những kiến thức bổ ích!